Pozorište

Ukrštanja, uticaji i inspiracije: američko-jugoslovenski/srpski kulturni odnosi u oblasti scenskih umetnosti

Pozorište je umetnost saradnje među kolegama i ta jedinstvena osobina je omogućila da dođe do mnogostrukog ukrštanja između američkih i (ex)jugoslovenskih pozorištaraca na oba kontinenta. Rezultati saradnje su uzbudljivi i ponekad sasvim neočekivani, a neki su prerasli i u međunarodne legende. Mira Trailović i BITEF su posle nekoliko gostovanja Roberta Vilsona u Beogradu počev od 60-ih, postali producenti svetski legendarne predstave Ajnštajn na plaži.  Profesor Dragan Klaić je posle doktorata na univerzitetu Jejl doprineo razvitku naučno istraživačkog pristupa studijama pozorista na FDU (a i prvi objasnio važnost upotrebe silabusa i evaluacije u nastavi). Drame Sema Šeparda i Dejvida Mameta su bile na redovnom repertoaru u Beogradu i drugde, a u nekim slučajevima su predstavljale čin građanske pobune protiv političkih represija. Gostovanjima širom Amerike, DAH teatar je otvorio prostor za redovnu umetničku razmenu projekata i edukativnih programa koji iz Beograda pulsiraju američkom obrazovnom scenom.  Vida Ognjenović u sred najtežih političkih i ekonomskih kriza, odmah po padu Miloševića, započinje saradnju sa čikaškim Kolumbija Koledžom, pa tokom svojih predavanja sa američkim studentima radi na inscenaciji srpske poezije.

U našem istraživanju uticaja američkih umetnika na jugoslovensku pozorišnu scenu posebna pažnja je posvećena događajima i umetnicima koji su trajno obeležili lokalni prostor svojim gostovanjima na festivalima, uključujući proslavljenje Living Theatre i LaMama.  Na američkom tlu, radili smo video i audio intervjue o iskustvima naših pozorišnih umetnika, pitajući ih i kako je njihov rad u Americi uticao na američku sredinu sa jedne, i njihov lični kasniji rad sa druge strane.  Među onima čije odgovore možete čuti na video zapisu vebinara / online diskusije održane u prvoj fazi projekta (na stranici studije) su čikaška rediteljka ‘dado’ povodom rada na tekstu Uglješe Šajtinca u pozorištu TUTA, rediteljka Lenka Udovički koja je radila u Los Anđelesu i producentkinja Milena Trobozić u Vašingtonu – prikazivanje te predstave po tekstu Snežane Gnjidić je prekinuto zbog pandemije.

Pozorišta u Americi kao i u Srbiji danas su teško pogođena posledicama pandemije.  Ali je sigurno da će nove saradnje, novi uspesi, novi zanimljivi susreti američkih i naših umetnika biti deo naše skore budućnosti.


Prezentacija i diskusija

U diskusiji učestvuju:
Milena Dragićević Šešić, Nataša Vučurović Đukić, Silvija Jestrović, Ana Miljanić, Dijana Milošević, Lenka Udovički


Hronologija

  • 1969 -

    Premijera komada „Kosa“ u Ateljeu u režiji Mire Trailović i Zorana Ratkovića

  • 1971 -

    Robert Vilson prvi out na BITEF-u sa predavanjem. Kasnija učešća sa predstavama ‘Pismo za kraljicu Viktoriju’ i ‘Ajnštajn na plaži’ za koju je BITEF bio koproducent

  • 1975 -

    Makbet Arse Jovanovića. Teatar LaMama iz Njujorka dolazi na BITEF sa predstavom ‘Trojanke’ u režiji Andreja Šerbana. LaMama potom redovno posećuju Jugoslaviju u okviru BITEFA i festivala poput BELEF-a pod vodjstvom Ivane Vujić.

  • 1981 -

    Arsa Jovanović režira ‘6 lica traže pisca’ Luidji Pirandela na SUNY Albany u okviru Fulbrajtovog programa

  • 1982 -

    Turneja ‘Oslobodjenja Skopja’ po Americi. U Čikagu, posle iznenadnog bankrota predvidjene sale, predstava se održava u jednom pogrebnom zavodu.

  • 1994 -

    ‘incognito’ izvedena predstava ‘Oleana’ u Atelje 212, u režiji Vide Ognjenović.


Istraživači

Milena Dragićević Šešić (1954, Trogir) završila Fakultet dramskih umetnosti u Beogradu (1975); specijalističke studije Univerzitet Pariz VIII (1977), i Pariz V Rene Dekart (1977-78), katedra za sociologiju kulture i obrazovanja. Magistrirala na Fakultetu dramskih umetnosti u Beogradu (1981), zvanje doktora nauka stekla na Filološkom fakultetu Univerziteta u Beogradu (1990). Rektor Univerziteta umetnosti 2000-2004.godine. Na Fakultetu dramskih umetnosti radi od 1978. do danas. Gost profesor u Lionu, Juvaskuli, Singapuru, Njujorku, Bafalu, Krakovu, Gdanjsku, Cetinju… Na Diplomatskoj akademiji MSP predaje Javnu i kulturnu diplomatiju, a na CEU u Budimpešti vodila je pet specijalizovanih programa kulturne politike i menadžmenta (1999-2007). Pokreće i prve međunarodne obrazovne programe, među kojma i master studije kulturne politike i menadžmenta  na engleskom i francuskom (dvostruka diploma sa univerzitetom Lion II) koji 2004. dobija titulu UNESCO katedre. Mentor na brojnim doktorskim i magistarskim tezama i master radovima u Srbiji i na fakultetima u Evropi, te Evropskoj diplomi kulturnog menadžmenta. Od 1989. vodi niz naučnih projekata koje finansira Ministarstvo nauke. Uvodi Institut FDU u međunarodne projekte i COST projekte. Objavila je brojne radove u međunarodnim i domaćim naučnim časopisima, poglavlјa u međunarodnim i u domaćim monografijama, i 20 knjiga. Dobitnica ordena Komandira Akademske palme Francuske (2003), velike medalje (2019) i velike zlatne medalje sa poveljom „Sreten Stojanović“ Univerziteta umetnosti (2004), laureat ENCATC fellowship award 2019 (životno delo u obrazovanju i nauci u području kulturne politike i menadžmenta).

Nataša Vučurović Dukić je pozorišna dizajnerka i edukatorka iz Čikaga. Najnovija pozorišna ostvarenja uključuju Scapino (u Gulfshore Playhouse u Napulju, Floridi), Gentle (TUTA) i The Fundamentals, Between Riverside and Crazy i Grand Concourse u Pozorištu Stepenvulf (Steppenwolf Theatre) u Čikagu. Nataša je jedna od osnivačica TUTA teatra gde dizajnira pozorišne kostime, ponekad i scenografiju. Nataša je podučavala pozorišni dizajn i istoriju dizajna na Džejms Medison univerzitetu u Virdžiniji i na Univerzitetu Lojola u Čikagu. TUTA je učestovovala u dizajnerskim projektima zaBaal, Ujka Vanju, Brehtovo „Venčanje“ i mnoge druge. Drugi realizovani projekti u Čikagu uključujuTrap Door, Theatre Y, Theatre at The Center, Light Opera works, European Rep, Northwestern University Opera, Roosevelt i DePaul University Operas. Rad Nataše Vučurović Dukić viđen je i širom nacije, u Vašingtonu, Okrugu Kolumbija (posebno u Woolly Mammoth Theatre), Los Anđelesu, Njujorku, Ričmondu (Virdžiniji) i van SAD – u bivšoj Jugoslaviji. Tu su i kostimi za nezavisne dugometražne filmove Black Mail i Cast in Gray. Evo i jedne zanimljivosti: dizajnirala je kostim za Robina Lopeza u kratkometražnom filmu inspirisanom „Alisom u zemlji čuda“ za Čikago bulse emitovanom u decembru na ESPN kanalu. Nataša Vučurović Dukić magistrirala je dizajn kostima na Univerzitetu Merilenda, Koledž Parku. Pratite Natašin rad na: www. natashavdukich.net

Pretraga

You are using an outdated browser which can not show modern web content.

We suggest you download Chrome or Firefox.